Tytus Działyński — żyjąc w swoich czasach, szukał odpowiedzi na pytanie:

Jak to możliwe, że tak potężny naród, który stworzył tak specyficzną umysłowość kulturową — „braterstwa ludzi wolnych” upadł, mimo że swoją potęgę państwową oparł o najlepszą i dziś, ideę Rzeczy-Pospolitej wielu narodów?

Tytus Działyński (właściciel Zamku w Kórniku, twórca — w tym miejscu — swojej Bibliotheca Patria) zostawił testament swym bezpośrednim spadkobiercom — przykazanie kontynuowania jego pracy – pomnażania zbiorów. Zostawił także istotne przesłanie dla nas – Polaków — pieczołowicie wydrukowane w formie, zrealizowanych za jego życia wydawnictwa. One miały swoisty dla niego charakter.

Chciał, zbierając dokumenty, po pierwsze ocalić od zapomnienia historię i dorobek polskiej kultury w jej szesnastowiecznym, „złotym” przejawie; po drugie, szukał źródeł upadku państwa i chciał pokazać je nam, jako przestrogę. Nam, bo — mimo iż przyszło mu żyć w czasach, gdy Polski nie było na mapie świata, gdy zaborcy z tym, co Polskie prowadzili walkę programową — wierzył, że naród o takiej kulturze powstanie i będzie wolny, jak przeżywamy to dzisiaj.

Chciał też, by Naród nasz czerpał z zalet, uczył się z wad, ale i mądrości własnych przodków. By był dumny i nie zapomniał o czasach swej świetności i by nie błądził, lecz czytał ze swoich dziejów receptę na nowe państwo. By też w chwilach słabości tęsknił, za światem Polskiej potęgi i chwały.

Obok prezentujemy oryginał i współczesną literację wiersza Mikołaja Reja „Orzeł Biały” z jego „Postylli”, wydanej po raz pierwszy w 1560 roku w Krakowie.
Wydanie ze zbiorów Tytusa hr. Działyńskiego znajdujących się w Bibliotece Kórnickiej PAN.
Tekst został wydrukowany na zaproszeniu na Wieczornicę zorganizowaną w 150 – tą rocznicę śmierci Tytusa Hrabiego Działyńskiego 12.04.2011 roku